دعوای اعتراض ثالث+ انواع، شرایط و نکات مهم قانونی

گاهی اوقات آرای دادگاه ممکن است بر حقوق اشخاص ثالثی که در دعوای اصلی طرف دعوا نبوده‌اند، تأثیر بگذارد. در چنین شرایطی، قانونگذار با  “ دعوای اعتراض ثالث”، راه را برای احقاق حقوق این اشخاص باز گذاشته است.

این مقاله به بررسی عمیق جنبه‌های قانونی و حقوقی دعوای اعتراض ثالث، انواع آن، شرایط قانونی پذیرش، نکات مهم حقوقی و آثار مترتب بر آن می‌پردازد تا شما را با این دادرسی مهم آشنا سازد.

مفهوم و ضرورت دعوای اعتراض ثالث

اعتراض ثالث به نوعی از دعاوی اشاره دارد که در آن شخصی غیر از طرفین اصلی دعوا (شخص ثالث) با هدف حفاظت از حقوق خود، نسبت به رأی صادره از دادگاه اعتراض می‌کند. این نوع دعوا به دلیل اینکه ممکن است حقوق افرادی که به پرونده اصلی مربوط نیستند نیز تحت تأثیر قرار گیرد، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.اعتراض شخص ثالث و اعتراض ثالث اجرایی+ مواد قانونی

انواع اعتراض ثالث

دعوای اعتراض ثالث به دو نوع اصلی تقسیم می‌شود:

 عادی:

این نوع اعتراض زمانی مطرح می‌شود که شخص ثالث به دلیل رأی صادره از دادگاه متضرر شده و احساس می‌کند که حقش نادیده گرفته شده است. در این حالت، شخص معترض می‌تواند با ارائه دلایل و مستندات لازم به دادگاه مراجعه کند و درخواست بررسی مجدد رأی را داشته باشد. برای مثال، در یک پرونده مالی، اگر شخصی به دلیل رأی دادگاه نسبت به یک بدهی غیرمنصفانه متضرر شود، می‌تواند از این نوع اعتراض استفاده کند.

 طاری:

این نوع اعتراض زمانی مطرح می‌شود که شخص ثالث در حین رسیدگی به یک پرونده متوجه می‌شود که رأی صادره می‌تواند به حقوق او لطمه بزند. به عنوان مثال، اگر در خلال رسیدگی به یک پرونده، شخص ثالث متوجه شود که مدعی علیه در حال انتقال اموال خود به شخص دیگری است تا از پرداخت بدهی‌هایش فرار کند، می‌تواند به دادگاه مراجعه و اعتراض خود را اعلام کند.

شرایط دعوای اعتراض ثالث

برای طرح دعوا، رعایت شرایط خاصی الزامی است که در ادامه به تشریح آنها می‌پردازیم:

• وجود رأی قابل اعتراض: تنها آراء قطعی و نهایی قابل اعتراض هستند. به عبارت دیگر، شخص ثالث باید نشان دهد که رأی مورد نظر تأثیری بر حقوق او دارد. در صورتی که رأی هنوز به مرحله نهایی نرسیده باشد، امکان طرح اعتراض ثالث وجود ندارد.
• منافع شخص ثالث: شخص معترض باید ثابت کند که به سبب رأی صادره، حقوقش تضییع شده و منافع او در خطر است. این موضوع به ویژه در مواردی که حقوق مالی افراد در معرض خطر است، از اهمیت بالایی برخوردار است.
• تاریخ ارائه اعتراض: اعتراض باید در مهلت قانونی، به دادگاه ارائه شود. این مهلت معمولاً 20 روز پس از ابلاغ رأی است. در صورتی که شخص معترض نتواند در این مهلت اعتراض کند، حق خود را از دست خواهد داد.
• عدم وجود دعوای مشابه: اگر شخص ثالث قبلاً در یک دعوای مشابه، به دادگاه مراجعه کرده باشد، نمی‌تواند دوباره اعتراض کند. این شرط به منظور جلوگیری از تکرار دعاوی و اتلاف وقت دادگاه‌ها وضع شده است.

تعهدات طرفین

در  اعتراض ثالث، طرفین اصلی دعوا می‌توانند از طرف شخص معترض خواسته‌های خود را مطرح کنند. این نکته اهمیت زیادی دارد زیرا ممکن است طرفین اصلی دعوا با یکدیگر توافق کنند که حق شخص ثالث نادیده گرفته شود. به همین دلیل، حضور شخص معترض در مراحل دادرسی ضروری است.

آثار اعتراض ثالث

با پذیرش  اعتراض، رأی قبلی ممکن است تغییر کند یا باطل شود. این تغییر ممکن است به نفع یا ضرر شخص معترض باشد. به عنوان مثال، اگر اعتراض پذیرفته شود، ممکن است رأی قبلی به نفع شخص معترض تغییر کند و یا تمام دعاوی مرتبط با آن رأی باطل گردد.

هزینه های دعوای اعتراض ثالث

شخص ثالث باید هزینه‌های مربوط به این دعوا را متقبل شود. این هزینه‌ها ممکن است شامل هزینه‌های دادرسی، حق‌الوکاله و سایر هزینه‌های مرتبط باشد. بنابراین، قبل از اقدام به اعتراض، شخص معترض باید از توان مالی خود مطمئن باشد.

نتیجه گیری

 اعتراض ثالث یک ابزار قانونی مهم است که به افراد این امکان را می‌دهد تا در برابر آراء و تصمیمات قضائی که به حقوقشان لطمه می‌زند، اقدام کنند. شناخت انواع، شرایط و نکات مهم این دعوا می‌تواند به افراد کمک کند تا بهتر از حقوق خود دفاع کنند و در صورت لزوم از این ابزار قانونی استفاده نمایند. در نهایت، آگاهی از حقوق و تکالیف قانونی و مشاوره با وکیل می‌تواند به فرآیند حقوقی کمک شایانی کند و از تضییع حقوق افراد جلوگیری کند.